Szybkość ponaddźwiękowa bez huku. NASA przeprowadziła ważny lot
Eksperymentalny samolot NASA właśnie po raz pierwszy przekroczył barierę dźwięku. Jest to krok w stronę cichych lotów naddźwiękowych. W przyszłości w ten sposób możemy doprowadzić do poprawy komfortu podróży lotniczych.
Naddźwiękowiec bez huku
5 czerwca 2026 roku samolot X-59 osiągnął prędkość ok. 1147 km/h (1,1 Macha), lecąc na wysokości ponad 13 kilometrów nad bazą Edwards Air Force Base w Kalifornii. Lotem tym sterował pilot NASA Jim Less, a cały przelot trwał 81 minut.
X-59 to efekt prawie dekady pracy inżynierów NASA nad rozwiązaniem problemu, który zabił komercyjne loty naddźwiękowe. Gdy samolot przekracza barierę dźwięku, wytwarza fale uderzeniowe, które skupiają się z tyłu maszyny i uderzają w ziemię jako donośny huk. To właśnie ten huk, obok gigantycznych kosztów operacyjnych, doprowadził do wycofania słynnego Concorde'a w 2003 roku po 27 latach służby. Ten kultowy samolot pasażerski potrafił przelecieć z Nowego Jorku do Londynu w mniej niż trzy godziny, ale zostawiał za sobą akustyczny ślad nie do przyjęcia dla mieszkańców terenów nad którymi przelatywał.
X-59 ma bardzo wydłużony nos, który rozprasza fale uderzeniowe zanim zdążą się połączyć w jeden głośny huk. Efektem ma być jedynie ciche "naddźwiękowe stuknięcie" porównywalne przez NASA do odgłosu zamykanych drzwi samochodu w odległości kilku metrów.
Cathy Bahm, kierownik projektu X-59 w NASA, powiedziała że osiągnięcie prędkości naddźwiękowej to "kluczowy kamień milowy", bo dopiero teraz inżynierowie mogą sprawdzić maszynę w warunkach, do których ją projektowali. X-59 wykonał swój pierwszy lot w październiku 2025 roku i od tamtej pory zaliczył ponad kilkanaście przelotów testowych. Teraz program będzie kontynuowany z docelową prędkością Mach 1,6 (około 1960 km/h) i pułapem do 18 kilometrów.
Kolejny etap testów skupi się już wyłącznie na hałasie. NASA przeleci X-59 nad zamieszkałymi obszarami i zapyta mieszkańców, czy uznają poziom hałasu za akceptowalny, czy może będzie to dla nich huk nie do zniesienia. Od odpowiedzi na to pytanie zależy, czy loty naddźwiękowymi samolotami powrócą do użytku komercyjnego.
